קטגוריה: Uncategorized

דעם 27טן נאָװעמבער װעלן הײַנטצײַטיקע ייִדישע דיכטערינס קאַטערינאַ קוזנעצאָװאַ און יעל מערליני לײענען לידער פֿון מלכּה לי (1904-1976) און רעדן װעגן איר לעבן און װערק. מלכּה לי איז געקומען קײן ניו־יאָרק פֿון אַ קלײן שטעטל אין אוקראַינע און האָט צוגעגעבן צו דער ייִדישער פּאָעזיע איר אײנציקאַרטיקן קול. צוזאַמען װעלן מיר רעדן װעגן די טעמעס פֿון װײַבערשער דערפֿאַרונג אין אירע לידער, װעגן דעם לײַב, סעקסואַליטעט, מוטערשאַפֿט, און שעפֿערישן זעלבסט־אױסדרוק.

אונטערנעמונג אין ענגליש און ייִדיש.

אַ טײל פֿון דער אױסשטעלונג mili | Milly | מילי

אַרײַנטריט בחינם. צדקה אָנגעלײגט.

27סטן נאָװעמבער, 7:30 אַ״ז.

גאַלעריע צײַטזאָנע
אַדאַלבערטגאַס 79
10997 בערלין־קרײצבאַרג

איך װאָלט װעלן צו עמעצן שרײַבן
אַ ליבע בריװ, אַ ליבע בריװ…

(ציליע דראַפּקין)

פֿון װעלכן חומר װאַקסן ליבעבריװ? פֿון צאַרטע ליבע־דערקלערונגען, שבֿועות אין אײביקער טרײַהײט, אומדרײסטערע װערטער פֿון אַנציקונג, און האָפֿענונגען. און אױך׃  פֿון חשק, תּאװה, הירהורים – און אױך בענקעניש נאָכן באַליבטן גוף, און בענקעניש בכלל – און פּײַן פֿון ליבע אָן קעגנליבע, אײפֿערזוכט־לײד, צװײפֿל, ספֿקות, מורא – און אַ מאָל טרױער נאָך דער ליבע װאָס איז שױן פֿאַרבײַ, דער ליכטיקער אומעט װעגן פֿאַרגאַנגענהײט. בקיצער, דער גאַנצער קאַלײדאָסקאָפּ פֿון מענטשלעכע געפֿילן. און ייִדישע דיכטער*ינס װײסן אַ סך װעגן דעם. 

איז קומט אױפֿן פּאָעזיע־אָװנט דעם 13טן פֿעברואַר כּדי צו אױספֿאָרשן די ניואַנסן פֿון ליבע דורך די שורות פֿון אַלטער און נײַער ייִדישער דיכטונג. 

מיט׃
לויִיזע פֿאַקלער, קאַטערינאַ קוזנעצאָװאַ, יעל מערליני, דזשאָרדן לי שנײ, דזשײק שנײַדערן – און נאָך!

אַרײַנפֿיר און מאָדעראַציע׃
אָשן עװאַנס שאַרמאַ און מישעל בערנשטײן

אַרײַנטריט בחינם. צדקה אָנגעלײגט.

דעם 13טן פֿעברואַר 2025. די טירן עפֿנען זיך 18 אַ״ז. עס הײבט זיך אָן 18:30.

קאַפֿע שאַגאַל
קאָלװיץ־גאַס 2
10405 בערלין (פֿרענצלבערג)

אונטערנעמונג אױף „פּנים־בוך“

כאָטש לעצטנס איז ייִדיש.בערלין געװען װײניקער אַקטיװ װי אַן אָפֿיציעלע (דאָס הײסט, באמת גאָר אומאָפֿיציעלע) גרופּע, איז די דעצענטראַליזירטע ייִדיש־סבֿיבֿה אין בערלין פֿאָרט שפּרודלדיקער װי תּמיד.

עס קומען באַלד פֿאָר אין אונדזער שטאָט אַ גאַנצע רײ אונטערנעמונגען מיט אַ שײַכות צו ייִדיש ׃

• 8טן מאַרץ – לכּבֿוד דעם אינטערנאַציאָנאַלן פֿרױען־טאָג פּרעזענטירט ייִדיש.בערלין די װערק פֿון ייִדישע דיכטערינס מיט אַ ברײטער גאַמע פֿון פּאָעזיע און מוזיק אױף ייִדיש. די פּראָגראַם איז אין גאַנצן געשאַפֿן געװאָרן – געשריבן, געזונגען, פֿאָרגעלײענט, מאָדערירט און פּלאַנירט געװאָרן – פֿון פֿרױען.
• 17טן מאַרץ – „האָניק אױף פּאַפּיר. דער ערשטער טאָג פֿון ייִדיש“. אַ 6-שעהיקער װאַרשטאַט װעגן ייִדישער שפּראַך און קולטור פֿאַר סאַמע אָנהײבערס. די אָנטײל־נעמערס װעלן זיך לערנען צו האַלטן אַ פּראָסטן שמועס, דערצו זיך באַקענען מיט אַ ביסל װאָקאַבולאַר און גראַמאַטיק, אַ פּאָר אותיות… און מיר װעלן אױך קוקן מוזיק־װידעאָס און באַקן המן־טאַשן. לאָזט װיסן אײַערע חבֿרים, זײַט אַזױ גוט!
• 13טן אַפּריל – „פּאַראַטאַקסע־סימפּאָזיום XIV. העברעיִש? ייִדיש? בערלין?“ דאָס סימפּאָזיום אין דער „קולטור־ברױערײַ“ װידמעט זיך דער בערלינער ליטעראַטור אױף ייִדיש און העברעיִש פֿון אַ מאָל און הײַנט. דער צװײטער פּאַנעל (16 אַ״ז) װעט לײגן דעם טראָפּ אױף דער ייִדיש־סבֿיבֿה. ייִדיש הערט זיך אױכעט אין דער אָװנט־פֿאָרלײענונג מיט נײַער פּאָעסיע און מוזיק.
• 14טן אַפּריל – „האַוס פֿיר פּאָעזי“ (הױז פֿאַר פּאָעזיע): „פֿאַר דיר, װער דו זאָלסט נאָר נישט זײַן“. ייִדישע פּאָעזיע. די פֿאָרלײענונג, קוראַטירט פֿון דזשאָרדן שנײ, ברענגט צונױף די הײַנטצײַטיקע ייִדישע דיכטערס דוד עומר כּהן (אַמסטערדאַם) און ברוריה װיגאַנד (לאָנדאָן/אָקספֿאָרד) מיט מוזיק פֿון דניאל קאַהן (האַמבורג) און טעקסט־קונסט פֿון עלאַ פּאָניזאָװסקי בערגעלסאָן (בערלין).
• 24טן ביז 28טן אַפּריל – דער שטעטל בערלין פֿעסטיװאַל! פֿאַרשרײַבט די דאַטעס אין אײַער קאַלענדאַר. מער פּרטים װעגן דעם יערלעכן שמאַלצגרוב פֿון ייִדישער מוזיק און קולטור װעט איר באַלד געפֿינען אױף זײער װעבאָרט. אין דער צװישנצײַט קענט איר באַזוכן זײערע נאָענטסטע כּלי־זמר־דזשעם־סעסיעס אין אָבלאָמאָװ דעם 13סטן מאַרץ און דעם 11טן אַפּריל און די זינגערײַ אױף ייִדיש דעם 27סטן מאַרץ.

אַ חוץ דעם װילן מיר מעלדן עטלעכע נײַעס װעגן די אַנטװיקלונגען אין דער דאָיקער ייִדיש־סבֿיבֿה׃

• לעצטנס האָט דער פֿאָרװערטס אַרױסגעגעבן אַן אַרטיקל אױף ענגליש װעגן דעם בערלינער ייִדיש־שמועס־קרײַז „שמועס און װײַן“. באַלד פֿײַערט מען די פֿופֿציקסטע טרעפֿונג. דער „גבאי“ פֿון שמועסקרײַז, דזשײק שנײַדער, האָט געמאַכט אַ רעפֿעראַט מיט עצות װי אַזױ צו גרינדן און אױפֿצוהיטן אַזאַ קרײַז, געשטיצט פֿון קלעז־קאַליפֿאָרניע (פֿאַראַן אַ רעקאָרדירונג אױף יוטוב). מע האָט אים אױך אינטערװיויִרט פֿאַרן פּאָדקאַסט „פּראָסטע ייִדיש“ אױף, נו, פּראָסטן ייִדיש.
• די מיטגלידער פֿון אַ נײַער ייִדיש־שרײַבקרײַז, קאָאָרדינירט פֿון קאַטערינאַ קוזנעצאָװאַ, טרעפֿן זיך אַלע צװײ װאָכן כּדי אַרומצורעדן זײערע אײגענע לידער. פֿאָרגעלײען האָבן זײ אױך די נײַע װערק בײַם לאָנדאָנער „ייִדישן אָפֿענעם מיקראָפֿאָן־קאַפֿע“ און אױף אַ פֿאָרלײענונג אַן אָרגאַניזירטער פֿון בית־לײװיק צום אָנדענק פֿון משה דוד גיסער.
• דער לאַנגיאָריקער לײענקרײַז, אָרגאַניזירט פֿון אַרנט בעק, װידמעט זיך װײַטער אונדזער בערלינער זײדן אַבֿרהם נחום שטענצלען. נישט נאָר לײענען די אָנטײל־נעמערס זײַנע לידער יעדן זונדיק, נאָר זײ זעצן אױך איבער עטלעכע פֿון זײ אױף פֿיר שפּראַכן.

מע האַלט אין מיטן שאַפֿן אַ קלײנטשיקע ביבליאָטעק מיט ביכער אױף און װעגן ייִדיש אונטערן נאָמען „דאָס בערלינער טשעמאָדאַן ביבליאָטעקל“. נאָך אַ ספּאָנטאַנער אַקציע צו שאַפֿן געלט (איר קענט נאָך אַלץ געבן צדקה דאָ) זענען דרײַ פֿון אונדז געפֿאָרן קײן האַמבורג פֿאַר אַ ביכער־יאַריד פֿון דער שלמה־בירנבױם־געזעלשאַפֿט. צום סוף זענען מיר יאָ אַהײמגעפֿאָרן מיט אַ טשעמאָדאַן אַ פֿולן מיט ייִדישע ביכער.

פּראָגראַם | לידער און איבערזעצונגען טײל 1 | לידער און איבערזעצונגען טײל 2

דער אינטערנאַציאָנאַלער פֿרױענטאָג איז אַ װיכטיקער יום־טובֿ פֿאַר אונדז. הײַיאָר װעלן מיר אָבגעבן כּבֿוד די פֿרױען װאָס האָבן געשאַפֿן ייִדישע ליטעראַטור זינט די מיטל־עלטער.
מיר װעלן פֿאָרלײענען די װערק פֿון באַרימטע ייִדישע דיכטערינס, למשל קדיע מאָלאָדאָװסקי, ציליע דראַפּקין און רחל קאָרן, און אױכעט װײניקער באַקאַנטע אױטאָרינס.

אָבער מיר זאָלן נישט נאָר קוקן אױף דער פֿאַרגאַנגענהײט! דערפֿאַר אינעם צװײטן טײל װעלן פּרעזענטירן בערלינער ייִדישיסטקעס זײערע װערק, מוזיק, פּאָעזיע און איבערזעצונגען פֿון ייִדיש.

מיט:

ראָזאַמאָנד פֿאַן װינגערדען | אירקע זראָבאָק | סאַנדראַ ישראל-ניאַנג | סאַשאַ לוריא | רײזע מינצער־סװיני | יעל מערליני | מאַריאַ סטאַזשעראָװאַ | לויִזע פֿאַקלער | קאַטערינאַ קוזנעצאָװאַ

אַרײַנטריט בחינם, נדבֿות זענען זײער אָנגעלײגט.

דעם 8טן מאַרץ 2024, 18 אַ״ז

קונסט.שטאָט.מענטשן
אָראַניענבורגערר גאַס 32
10117 בערלין

שױן זײער באַלד, 4טן מײַ, הײבט זיך אָן דער פֿעסטיװאַל “שטעטל בערלין“! פֿיר טעג פֿון מוזיק, געזאַנג, טאַנצן, און ייִדישער קולטור אָט דאָ אין אונדזער שטאָט. מיר, ייִדיש.בערלין, װעלן אױך אָנטײלנעמען. שבת רעדן מיר אַ ביסל װעגן ייִדישער פּאָעזיע און זונטיק װעט שמועסקרײַז זײַן אַ טײל פֿונעם “פּאַב־קראָול“. קומט און פֿאַרבגרענגט מיר אונדז אין דער סבֿיבֿה פֿון הימלישע קלאַנגען.

מיט אַ געמישטער פּראָגראַם פֿון און װעגן אַבֿרהם נחום שטענצל פּרעזענטירט ייִדיש.בערלין ערשטע בליקן אױף שטענצלס בערלינער תּקופֿה. צוזאַמען מיטן מחבר װאַלגערן מיר דורך בערלינער האַרבעריקן פֿאַר אָנהײמיקער אין די 1920ער יאָרן. מיר הערן זיך צו צו עטלעכע לידער זײַנע אױף ייִדיש מיט נײַע איבערזעצונגען, אַנעקדאָטן פֿון זײַן לעבן און אַ פּאָר אױסצוגן פֿון רחל ליכטענשטײנס נאָך נישט פּובליקירט בוך לגבי דעם דיכטער. אַן אָװנט אױף ייִדיש, ענגליש און דײַטש.

מיט׃ אַרנט בעק | האָרסט בערנהאַרט | הילדע האַבערלאַנד | רחל ליכטנשטײן | דזשאָרדן לי שנײ | דזשײק שנײַדער

דעם 8טן אַפּריל 2023, 20 אַ״ז

גאַלעריע צײַטזאָנע
אַדאַלבערטשטראַסע 79
10997 בערלין־קרײצבאַר